Uygulama belirli şartlara bağlandı
“Millî Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun”, TBMM Genel Kurulu’nda 467 kabul oyuyla yasalaştı. “Terörsüz Türkiye” süreci kapsamında hazırlanan düzenleme; PKK/KCK’nın fiili varlığının sona erdiğinin ve silahların teslim edildiğinin tespit edilmesi ve bu durumun MGK kararıyla teyit edilmesinin ardından, belirli suçlar bakımından soruşturma, kovuşturma ve infaz süreçlerinin ertelenmesine ilişkin hükümler içeriyor.
Kamuoyunda “Çerçeve Yasa” olarak da anılan Millî Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun, TBMM Genel Kurulu’nda yaklaşık 12 saat süren görüşmelerin ardından kabul edilerek yasalaştı.
Açık oylamada kanun 467 kabul, 87 ret, 7 çekimser ve 2 mükerrer oyla kabul edildi.
Düzenleme, “Terörsüz Türkiye” sürecinin hukuki ayağını oluşturması amacıyla hazırlandı.
Uygulama için MGK kararı gerekiyor
Kanunun getirdiği düzenlemelerin uygulanması doğrudan Meclis’teki kabulün ardından başlamayacak.
Kanuna göre öncelikle PKK/KCK terör örgütünün ve bununla bağlantılı oluşumların fiili varlığına son verdiğinin ve kontrolündeki tüm silah ve mühimmatı teslim ettiğinin güvenlik kurumlarınca tespit edilmesi gerekiyor.
Bu tespitin ardından Milli Güvenlik Kurulu tarafından teyit edilmesi ve MGK kararının Resmî Gazete’de yayımlanması şartı bulunuyor. Bu şartın gerçekleşmesinden sonra kanunda öngörülen soruşturma, kovuşturma ve infaz işlemlerine ilişkin hükümler uygulanabilecek.
Hangi suçları kapsıyor?
Kanun; PKK/KCK terör örgütünü kurma veya yönetme, örgüte üye olma, bilerek ve isteyerek yardım etme ve örgüt propagandası yapma suçlarının yanı sıra, örgütün faaliyeti kapsamında işlenen suçları ve örgüt lehine işlenen Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanun kapsamındaki suçları kapsıyor.
Ancak önemli istisnalar bulunuyor.
Örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen kasten öldürme suçları kapsam dışında tutuluyor.
Ayrıca 1 Haziran 2005 tarihinden önce işlenen ve müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlar da düzenlemenin dışında bırakılıyor.
Soruşturma ve kovuşturmalar ertelenecek
MGK kararının Resmî Gazete’de yayımlanmasıyla birlikte kanun kapsamına giren belirli suçlar bakımından soruşturma ve kovuşturmaların ertelenmesi öngörülüyor.
Buna göre;
- Üst sınırı 15 yıl veya daha az hapis cezasını gerektiren suçlarda soruşturma ve kovuşturmalar 5 yıl,
- 15 yıldan fazla hapis cezası ile müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlarda ise 10 yıl
süreyle ertelenecek.
Bu süreler içerisinde dava zamanaşımı işlemeyecek. Erteleme kararlarına karşı kanun yollarına başvuru imkânı da bulunuyor. Cumhuriyet savcısının verdiği kararlara karşı iki hafta içinde sulh ceza hâkimliğine, mahkemenin verdiği kovuşturmanın ertelenmesine ilişkin kararlara karşı ise iki hafta içinde itiraz edilebilecek.
Kesinleşmiş cezalar için de infaz ertelemesi
Düzenleme yalnızca devam eden soruşturma ve davalarla sınırlı değil.
Kanunda, kapsam dahilindeki suçlardan toplam 15 yıl veya daha az hapis cezasına mahkûm olanların cezalarının infazının 5 yıl, 15 yıldan fazla hapis cezası ile müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına mahkûm olanların cezalarının ise 10 yıl süreyle ertelenmesi öngörülüyor.
Bu kararın infaz hâkimi tarafından verilmesi gerekiyor.
Ancak kasten öldürme suçundan mahkûm olanlar ile 1 Haziran 2005’ten önce işlenen ve müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlardan mahkûm olanlar bu düzenlemenin dışında tutuluyor.
Süreci takip edecek kurul ve meclis komisyonu
Kanunun uygulanmasının takibi ve değerlendirilmesi amacıyla bir kurul oluşturulması da öngörülüyor.
Kurulun Cumhurbaşkanı Yardımcısının başkanlığında, Adalet, Dışişleri, İçişleri ve Millî Savunma bakanları ile Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri, MİT Başkanı ve MGK Genel Sekreterinden oluşması planlanıyor.
Ayrıca TBMM bünyesinde 17 üyeden oluşacak bir İzleme Komisyonu kurulacak ve kanun kapsamındaki faaliyetler Meclis tarafından izlenecek.
