1925 yılında kapatılan ve daha sonra yıkılan Muradiye Mevlevihanesi, yeniden inşa edilmesinin ardından Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy’un katıldığı törenle açıldı. Edirne Valiliği tarafından yeniden ayağa kaldırılan yapı, kütüphanesi, geleneksel sanat atölyeleri ve semahanesiyle kültür ve sanat merkezi olarak hizmet verecek.
Muradiye Camisi Külliyesi’nde bulunan mevlevihanenin açılışı, 23 Ekim 2026 Cuma günü gerçekleştirildi. Törene Bakan Ersoy’un yanı sıra Edirne Valisi Yunus Sezer, AK Parti Edirne Milletvekili Fatma Aksal, Edirne Belediye Başkanı Filiz Gencan, kurum ve kuruluş temsilcileri ile davetliler katıldı.
1925’te kapatıldı, 1935’te yıkıldı
Açılışta konuşan Bakan Ersoy, Sultan II. Murad döneminde inşa edilen mevlevihanenin yaklaşık 500 yıl boyunca manevi hayatın yanı sıra musiki ve edebiyat alanlarında da hizmet verdiğini söyledi.
Yapının tarih boyunca yangın ve depremlerden zarar görerek çeşitli onarımlardan geçtiğini anlatan Ersoy, mevlevihanenin 1925’te kapatılarak okula dönüştürüldüğünü, binasının ise 1935’te yıkıldığını belirtti. Tarihî yapının mimarisine ilişkin bilgilerin yazılı kaynaklar, eski fotoğraflar ve çizimlerden elde edildiğini aktardı.
Bakan Ersoy:
“Önemli bir yapıyı daha ayağa kaldırmış olanın memnuniyetini ve huzurunu yaşıyoruz. Tarihi sürece baktığımızda Mevlana ocağının aslında 2. Murat döneminin öncesinde bu topraklara ulaştığını ve müritleri ilahi aşka tutuşturduğunu görüyoruz. Mevcut Mevlevi tekkeleri arasında pir makamı olarak Konya ve İstanbul’dan sonra Edirne Muradiye Mevlevihanesi zikir edilir. Orijinal eserin yapımında dair 1426,1433.1435 gibi farklı tarihler veriliyor. Söz konusu yapı yüzyıllar içerisinde yangından depreme afetlerle sınanmış bir çok kez hasar görmüş tamir edilmiş, bakımı yapılmış ve neticesinde 1922 yılına kadar ulaşmış. Neredeyse 5 yüzyıl boyunca gerek manevi, gerekse musiki ve edebi alanda hizmetini sürdürmüş. 1925 yılında kapatılarak okula dönüştürülen Mevlevihane binası 1935 yılında yıktırılıp enkazda satılmış. Muradiye Mevlevihanesini oluşturan yapılar yıkılarak yok olmuştur. Bizler Mevlevihanenin mimarisiyle ilgili bilgileri yazılı kaynaklarda, yapıya ilişkin fotoğraf ve krokilerdeki çizimlerden edinebiliyoruz.”
Valiliğin sosyal medya paylaşımında da yaklaşık 500 yıl Edirne’ye ve Balkanlar’a hizmet eden mevlevihanenin yeniden kentin kültürel ve manevi mirasına kazandırıldığı vurgulandı.
Paylaşımda, yapının kuruluşuna ilişkin II. Murad’ın gördüğü rüya anlatısına da yer verildi.
Kazı bulgularıyla yeniden ayağa kaldırıldı
Mevlevihanenin yeniden yapımına yönelik araştırma kazıları, 2024 yılında Edirne Müze Müdürlüğü denetiminde gerçekleştirildi. Temel kalıntıları ve ortaya çıkarılan kültür varlıkları belgelenerek projeler hazırlandı.
Projelerin onaylanmasının ardından Edirne Valiliği Çevre Koruma Vakfınca 25 Nisan 2025’te yeniden yapım çalışmalarına başlandı. Bakan Ersoy, çalışmaların 15 Eylül 2026 itibarıyla tamamlandığını bildirdi. İhya çalışmaları için yaklaşık 49 milyon liralık harcama yapıldığı aktarıldı.
Geleneksel sanatlar ve kültürel etkinlikler için kullanılacak
Yeniden oluşturulan yapıda kütüphane, hüsnühat, Edirnekâri, tezhip ve ebru atölyeleri, sohbet ve irfan meclisi, idare odası, sema hazırlık odası ve semahane bulunuyor.
Ersoy, merkezin geleneksel sanatların yaşatılmasına ve kültürel birikimin gelecek kuşaklara aktarılmasına katkı sağlayacağını ifade etti.
Sezer’den Balkanlar vurgusu
Vali Yunus Sezer, mevlevihanenin geçmişte Edirne’nin yanı sıra Balkanlar’a da hizmet verdiğini belirterek yeniden açılan merkezin bölgenin kültürel hayatına katkı sunmasını diledi.
Açılış programında sema gerçekleştirildi. Bakan Ersoy, mevlevihanenin bölümlerini gezerek İl Kültür ve Turizm Müdürü Kemal Soytürk’ten bilgi aldı.
Valilik paylaşımında, yapının yeniden ayağa kaldırılmasına destekleri dolayısıyla Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’a, Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy’a ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum’a teşekkür edildi.
